Lo Campus de Uesca acullió este pasau mierques la presentación d'o libro ‘Razón feyta d’amor: Poema aragonés d'a primera metat d'o sieglo XIII’. Los profesors de Unizar Francho Nagore y Chesús Bernal son los responsables d'esta nueva edición critica d'o cual ha estau considerau lo primer poema lirico extenso d'a Peninsula Iberica, en luenga romance. La Facultat de Ciencias Humanas y d'a Educación d'a capital oscense acullió l'acto, que estió ubierto a lo publico. La profesora d'o Diploma d'Especialización en Filolochía Aragonesa Paz Ríos intervino, chunto a Nagore -tamién docent d'este postgrau d'o Campus oscense-, en esta sesión. Les acompanyó Carlos Serrano, d'a editorial Aladrada, que ha publicau esta obra.
Actualment no existiba una edición, endrezada a lo publico en cheneral, d'este poema que los suyos versos s'atribuyen a Lope de Moros, trovador, poeta u copista aragonés -poco se sabe d'él-, probablement vinculau a la localidat d'a Comunidat de Calatayú d'a cuala prene lo suyo ‘apellido’.
“Razón feyta d'amor constituye una d'as creyacions poeticas mas orichinals d'os primers tiempos d'a literatura hispanica”, explican os editors. Las suyas fuents, la suya estructura, lo suyo simbolismo y, en menor medida, la suya luenga, han estau obchecto de numerosos estudios, replegaus cheneralment en publicacions especializadas. Las edicions recients tamién van endrezadas a especialistas.
La que sinyan Nagore y Bernal fa accesible a la mayoría este texto, acompanyando-lo d'un amplio vocabulario, de numerosas anotacions y d'un estudeyo introductorio, que s'atura especialment en os aspectos lingüisticos. Una reproducción facsímil d'o manuscrito acompanya amás a esta nueva edición critica, elaborada a partir d'o texto conservau en a Biblioteca Nacional de Francia.
Lo estudeyo d'a suya luenga, a la luz d'os mas recients treballos filológicos sobre los romances peninsulars en a Edat Meya, ha levau a los editores a la conclusión que ye escrito en una modalidat lingüistica compatible con l'aragonés propio d'as Serranías Ibericas, “que ya en o sieglo XIII”, recuerdan, “presentaba cualques rasgos semellants a lo castellán”.
Nagore relaciona la luenga usada en esta obra con l'aragonés que amaneixe en textos d'os fueros de Teruel u Albarracín, en documentos procedents d'a Comunidat de Calatayú, u con l'usau en o “escritorio” de Johan Ferrández d’Heredia, que realizó una important labor de traducción a l'aragonés y de compilación historiografica en esta luenga.
Lo texto incluye tamién, sinyala lo profesor d'o Campus oscense Nagore, elementos lingüisticos d'o gallego-portugués y, en menor medida, de l'occitano, que s'explican, considera, per lo influjo de determinadas corrients literarias. Ecos d'os treballos d'os trovadores provenzals, d'as cantigas d'amigo galaico-portuguesas u d'a literatura goliardesca, precisa, amaneixen en esta obra.
Lo treballo arredol d'a ‘Razón feyta d’amor’ estió encetau fa anyos per Chesús Bernal y Francho Nagore. Dimpués de feneixer lo primero en marzo de 2019, Nagore contino este prochecto que culmina con esta edición publicada per Aladrada, que conta con a colaboración d'a Cátedra Johan Ferrández d'Heredia, de Luengas Propias y Patrimonio Immaterial d'Aragón, que empentan la Universidat de Zaragoza y la DChA.
