Lo Gubierno d'Aragón, a traviés de la Dirección Cheneral de Politica Lingüistica, se suma un anyo mas a la celebración d'o Día Europeu d'as Luengas, una iniciativa d'o Consello d'Europa que pretende empentar la riqueza d'a diversidat lingüistica y cultural d'Europa, destacar la importancia de l'aprendizache de luengas con l'obchectivo d'incrementar lo plurilingüismo y la comunicación intercultural, asinas como tamién promover l'aprendizache permanent.
Encara que la commemoración oficial d'este día ye fixada pa lo 26 de setiembre, dende l'executivo aragonés s'ha preparau un amplio programa que abarca dica prencipios d'octubre. “Con esta celebración, se difunde entre la ciudadanía la valor d'as diferents luengas que se charran en o continente europeu, en cheneral, y, en particular, las que se charran en Aragón: aragonés, castellán y catalán”, ha destacau lo director cheneral de Politica Lingüistica d'o Gubierno d'Aragón, José Ignacio López Susín.
L'acto central d'este Día Europeu d'as Luengas en o nuestro país se ferá lo 30 de setiembre, en Benás, an s'entregará lo Premio Chuana Coscujuela a la escritora y profesora Carmen Castán Saura per la suya luita per revitalizar l'aragonés benasqués. Castán estió gualardonada en 2020 con este premio, pero la entrega no se podió realizar per la pandemia.
La programación prencipió ya este domingo con o concierto d'o Trío Lakme ‘Cantán l’aragonés’. Esta actuación forma parte d'o ciclo de mosica lirica en aragonés ‘MosiCasbas’, que la Dirección Cheneral de Politica Lingüistica organiza en o Monesterio de Casbas, siede d'o Centro d'Interpretación de l'aragonés ‘Ana Abarca de Bolea’, con a colaboración de l'Asociación d'Amigos d'o Monesterio de Casbas, la comarca d'a Plana de Uesca y lo concello d'a localidat, amás d'o patrocinio d'o Ministerio de Cultura y Esporte. Lo Trío Lakme, formau per Ana Corellano, Alba Mur y Enrique Lleida, ye una solida formación de profesionals con una gran trayectoria musical y conciertos internacionals, de gran creyatividat plasmada en as suyas nuevas partituras basadas en poemas escritos en aragonés per autors como Ana Tena, Juan Carlos Marco y María José Girón.
Tamién este domingo s'emitió lo documental ‘Aragonés y catalán, nuestras luengas’, de Vicky Calavia, en Aragón TV. En o documental se realiza un recorriu per la historia de l'aragonés y lo catalán d'Aragón, a traviés d'os mas de mil anyos transcorrius dende l'aparición d'os primers testimonios escritos en o sieglo X, dica los nuestros días, contando con a participación de prestigiosos estudiosos d'a filolochía y d'a lingüistica.
Per unatro costau, ya este luns 26, s'enguerarán 12 videopoemas d'escritoras en aragonés y catalán d'Aragón, que se suman a los 22 que lo Gubierno d'Aragón ya ha publicau en o marco d'o programa ‘Vozes en o zierzo/Veus en el cerç/Voces en el cierzo’. Sobre este programa, y con a participación d'estas escritoras, la Dirección Cheneral de Politica Lingüistica ferá a devantadera una exposición en o Paraninfo d'a Universidat de Zaragoza lo proximo día 4 d'octubre.
Asinasmesmo, entre estes días se continará difundindo entre los centros educativos l'achenda escolar dichital enchegada per lo Departamento d'Educación, Cultura y Esporte. Esta ferramienta multilingüe (castellán, aragonés, catalán, anglés y francés) ofreix conteniu didactico pa tractar temas transversals a partir de efemérides aragonesas y universals.
Amás, ye previsto tamién lo fallo d'o premio literario en aragonés Arnal Cavero y de video en aragonés Antonio Artero que otorga tamién lo Gubierno d'Aragón. Lo premio literario en catalán d'Aragón Guillem Nicolau se falló lo pasau chueves a favor de Marta Momblant. Per unatro costau, tamién se presentará un nuevo videojuego multilingüe sobre la historia d'Aragón y un libro sobre las tradicions y leyendas d'a Vall de Benás.
Finalment, lo Gubierno d'Aragón celebra la inclusión de l'aragonés en a web d'o Consello d'Europa. La portalada replega ueito curiosidatz sobre esta luenga, relativas a temas como lo suyo orichen, evolución u ensenyanza.
