¿Quí ye un filologo?

24 junio, 2013. 12:56
ferrando pp
María José Ferrando (PP)

A Filolochía ye una Sciencia social que estudeya, dende un punto d’anvista historico, os documentos escritos, ta restablir d’a millor traza posible ixos documentos y o idioma en que son escritos. Encara que d’antis más o concepto s’emplegaba ta toda traza d’estudeyos lingüisticos u culturals, incluindo-ie gramatica y retorica, actualment y dende prencipios d’o sieglo XX s’emplega un concepto más restrinchito, nomás ta l’estudeyo de documentos, reservando-se os atros campos d’estudeyo ta la Lingüistica. Un filologo fa servir o lenguache, literatura y resta de manifestacions escritas, ya que fan parti d’a expresión d’una comunidat cultural determinada.

Entrevistas como la que en ista pachina penchamos, atendidas dimpués de l’aprevación d’a lei de No-luengas en as Cortz d’Aragón, refleixan l’altro grau de desconoiximiento cultural y formativo de personas como Mª José Ferrando (PP). A entrevista estió feita por Radio Huesca (Cadena Ser) o zaguer 13 de mayo, a la diputada d’o PP y directora d’a ponencia sobre ista lei. Personas que dicen con muita bamba tener o titol de Filologa, pero que incumplen totz os puntos alto escritos, alazetando os suyos postulaus y declaracions en feitos irreyals y en textos inexistents. De seguras de muitas d’as universidatz europeyas suspenderían con muit baixa nota a alumnos como Mª José, y de vez a os suyos formadors, que seguntes Mª José mantienen y refirman istos dictaus politicamente manipoliaus.

En o caso de l’aragonés, no i hai garra dubda de que se formó, a l’igual que o catalán, castellano, asturiano u gallego, mientres os sieglos VII y VIII. Tot transcurrindo a edat meya recibió a denominación unitaria de “luenga aragonesa”, encara que os lingüistas lo denominan “aragonés medieval” u “navarroaragonés”, precursor de l’actual “aragonés”. A reconquista y expansión d’o Reino d’Aragón levaría ista luenga a la suya maxima extensión en os sieglos XIII y XIV. Con a Corona d’Aragón a Cancillería Reyal tendría o latín, o catalán y l’aragonés como luengas d’emplego, y l’occitano a vegadas.

Personaches como Chuan Fernández de Heredia, d’a “Orden de San Juan del Hospital de Jerusalén” en Rodas ya escribió un amplo catalogo d’obras en aragonés y tradució bellas obras d’o griego enta l’aragonés, por primera vegada en a Europa meyebal. La scripta medieval aragonesa ha arribau dica os nuestros diyas a traviés de textos de XII, XIII, XIV y XV.

En tiempos de Chaime I d’Aragón “o Conqueridor” ya trobamos textos extensos en aragonés como “Vidal Mayor” u documentos d’o Monesterio de Veruela “carta puebla de Pozuelo de Aragón” (1245).

A oficialidat d’a luenga aragonesa se produció quan Pedro III d’Aragón “o Gran” crebó con o monopolio d’a escritura que teneba a Ilesia, en latín, creyando un monopolio reyal en a escritura en romance. Quedando asinas fixada de traza oficial a escriptura en aragonés en o Reino d’Aragón. Ista traza d’escribir oficial estió imitada a grans rasgos en os textos escritos d’a mayor parti d’o Reino. Asinas se pasó a no representar tansament localismos u dialectismos en os textos escritos. Manimenos en zonas como a “Extremadura Aragonesa” se continó escribindo dialectismos y localismos de l’aragonés d’a zona que refleixaban as trazas de charrar, que no pas d’escribir.

Con totz istos conceptos aquí descritos nos queda muit clara la pesima formación u desinformación d’a diputada Ferrando, Filologa de formación, encara que no de profesión. A unidat, historia y existencia d’a luenga aragonesa ye más que esplatera. Manimenos as suyas declaracions y actuacions han levau a cabo uno d’os mayors lingüicidios d’as historia d’Aragón.

Esfendemos as luengas | Ta AraInfo

Noticias relacionadas

· PUBLICIDAD ·
· PUBLICIDAD ·
· CANAL TELEGRAM ARAINFO ·
· CANAL WHATSAPP ARAINFO ·